Lễ hội Hinamatsuri: Khi thần linh ban phước
Lễ hội Hinamatsuri – hay còn được gọi là lễ hội búp bê, là một trong những nét văn hóa truyền thống đặc sắc và giàu tính nhân văn nhất của người Nhật Bản được tổ chức vào ngày 3/3 hàng năm.
Nếu có dịp ghé thăm đất nước mặt trời mọc vào những ngày đầu tháng 3, bạn sẽ dễ dàng bắt gặp những kệ búp bê cổ kính, tinh xảo được trưng bày trang trọng tại các gia đình, trường học hay trung tâm thương mại.
Vậy tại sao lại có ngày lễ này? Cùng H Golden Trip tìm hiểu nhé!
1. Lễ hội Hinamatsuri là gì? Ý nghĩa của ngày lễ hoa đào
Lễ hội búp bê Hinamatsuri còn được biết đến với tên gọi khác là Lễ hoa đào, bởi đây là thời điểm những nhành đào xuân bắt đầu nở rộ khắp nước Nhật. Đối với người dân xứ Phù Tang, ngày 3/3 là dịp đặc biệt để các gia đình cầu chúc cho con gái lớn lên khỏe mạnh, xinh đẹp, hạnh phúc và gặp nhiều may mắn trong cuộc sống.
Khác với ngày của Trẻ em (Kodomonohi) được công nhận là ngày lễ quốc gia, Hinamatsuri tuy chỉ là một ngày làm việc bình thường nhưng lại sở hữu một sức sống văn hóa mãnh liệt và được người dân chuẩn bị vô cùng chu đáo từ trước đó nhiều tuần.
Hình ảnh các bé gái được mặc những kimono đầy màu sắc trong lễ hội Hinamatsuri
2. Nguồn gốc sâu xa của lễ hội Hinamatsuri và phong tục xua đuổi điềm dữ
Phong tục bày búp bê trong lễ Hinamatsuri có lịch sử lâu đời, bắt đầu thịnh hành từ thời Edo. Ngược dòng thời gian, lễ hội này có nguồn gốc từ phong tục cổ xưa mang tên Hina-nagashi.
Vào ngày này, người ta sẽ làm những con búp bê bằng giấy, đặt chúng lên những con thuyền nhỏ rồi thả trôi sông hướng ra biển lớn. Hành động này mang ý nghĩa tượng trưng cho việc gửi gắm và cuốn trôi đi mọi tai ương, bệnh tật, phiền toái tránh xa khỏi các bé gái.
Ngày nay, việc chào mừng Hinamatsuri được tiến hành ở cả hai nơi: ấm cúng trong nhà và rộn ràng ngoài bãi biển. Cả hai địa điểm này đều được tin là có thể bảo vệ và xua đuổi tà ma cho con trẻ.
Hình ảnh những con búp bê thường thấy trên kệ búp bê trong ngày Hinamatsuri
3. Độc đáo nghệ thuật bài trí kệ búp bê Hina-ningyo
Tâm điểm của lễ hội là các hina-ningyo – những con búp bê đặc biệt được chế tác vô cùng tỉ mỉ. Các gia đình thường bày búp bê trên một chiếc giá nhiều tầng (thường từ 5 đến 7 tầng) và được phủ một tấm vải nhung đỏ rực rỡ.
Sự sắp xếp các vị trí búp bê tuân theo tôn ti trật tự hoàng gia nghiêm ngặt:
- Tầng trên cùng: Vị trí trang trọng nhất dành cho búp bê Nhật hoàng và Hoàng hậu.
- Tầng thứ hai: 3 nữ quan tòa (Sannin-kanjo).
- Tầng thứ ba: 5 nhạc công tài hoa (Gonin-bayashi).
- Tầng thứ tư: Hai bộ trưởng (Udaijin và Sadaijin).
- Tầng thứ năm: 3 người hầu.
- Các tầng còn lại (đối với kệ 7 tầng): Nơi trưng bày các đồ vật thu nhỏ như đĩa ăn, kiệu rước, tủ quần áo và các lễ vật cúng tế.
Một kệ búp bê Hina-ningyo thường thấy
4. Ẩm thực truyền thống và lời “nguyền” mê tín dễ thương
Bên cạnh việc ngắm búp bê, lễ hội Hinamatsuri còn gắn liền với những món ăn truyền thống đặc trưng. Các gia đình sẽ cùng thưởng thức một loại bánh gạo nhỏ nhiều màu sắc chấm với nước tương đậm đà. Đồ uống không thể thiếu trong ngày này là Amazake – một loại nước uống truyền thống ngọt lịm, không chứa cồn được làm từ men gạo, rất thích hợp cho trẻ nhỏ.
Một điểm thú vị được lưu truyền trong đời sống tâm linh của người Nhật đó là việc dọn dẹp kệ búp bê. Thông thường, các gia đình sẽ bày giá búp bê từ giữa tháng 2 và phải cất đi ngay khi ngày 3/3 kết thúc. Người Nhật tin rằng, nếu gia đình nào quên không cất búp bê trước đêm ngày 4/3, cô con gái của họ sẽ gặp lận đận trong tình duyên và không thể kết hôn trong năm tiếp theo.
Một bé gái được cha mẹ tổ chức ngày lễ Hinamatsuri
5. Lời kết
Lễ hội búp bê Hinamatsuri không chỉ là nét đẹp tôn vinh giá trị gia đình mà còn là một mảng màu văn hóa rực rỡ thu hút du khách thập phương.
Hòa mình vào không gian ngập tràn sắc hoa đào, thưởng thức ngụm Amazake ngọt ngào và chiêm ngưỡng những tác phẩm búp bê thủ công tinh xảo chắc chắn sẽ là trải nghiệm khó quên trong hành trình khám phá nước Nhật của bạn. Kết nối với chúng tôi tại:
Facebook: https://www.facebook.com/HGoldenTrip/
Tiktok: https://www.tiktok.com/@goldentrip
Zalo: https://zalo.me/0929123866